نسبت ما با توسعه 3

پهلوی جوان در ابتدای روی کار آمدن تا دوازده سال یک پادشاه مشروطه و تشریفاتی بر مبنای قانون اساسی مشروطه باقی ماند و در طی این مدت که چهار سال آن با اشغال کشور به دست بیگانگان همراه بود دولت‌های مستعجل چند هفته‌ای و چند ماهی سرکار آمده و سقوط می کردند تا اینکه ردای نخست وزیری بر تن ” محمد مصدق” یک رجال خوشنام و خوشفکر رسید و این سیاستمدار و دولتمرد در دوران کوتاه صدارت خود – حدود دو سال و نیم – فرصتی یافت تا برخی برنامه‌های اصلاحاتی و ملی‌گرایانه از جمله نهضت ملی کردن صنعت نفت را به مورد اجرا بگذارد و برای نخستین بار همانند یک دولت سوسیال دموکرات بحث بیمه کارگری و بازنشستگی را به تصویب برساند و برای نخستین بار طبقه کارگر – که برای توسعه کشور یکی از مهم‌ترین لوازمات آن نیروی انسانی ماهر و صاحب حق و حقوق مشخص است- پدیدار شد.
دولت محمد مصدق هم با وجود حرکتی انقلابی در جهت منافع ملی و خواست مردمی با مداخله و مخالفت‌های قدرت بیگانه‌ای به نام بریتانیا یک دولت مستعجل شد و دولت لندن که پیشتر پشت بسیاری از دولت‌ها و رجال مملکت را به خاک مالیده بود موفق شد با طرح ریزی یک کودتا و انداختن زحمت عملگی آن به دست سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سی . آی. ای) محمد مصدق را از صدارت عزل کند و به حبس و حصر بکشاند.
دوره پس از محمد مصدق برای محمد رضا شاه یک دوره بیست و پنج ساله بود که در “اتوبانی” چند بانده و یک طرفه هر چه خواست تاخت و هر برنامه‌ای داشت بدون مزاحمت به مورد اجرا گذاشت؛ از جمله مهم‌ترین برنامه‌های واپسین شاه ایران با تصور یا هدف توسعه کشور برنامه اصلاحات ارضی بود که موافقان و مخالفان زیادی دارد و هر کدام از آنها استدلالات زیادی در رد یا تایید این برنامه می‌آورند.
برنامه شاه در دهه 1340 شمسی اعلام اصول و اصلاحات شش‌گانه‌ای به نام “انقلاب سفید شاه و ملت” بود – این برنامه البته در قالب سیاست دولت وقت ایالات متحده آمریکا برای دور کردن خطر نفوذ شوروی در قالب انقلاب‌های کمونیستی در کشورهای همپیمان آمریکا از جمله ایران بود و قرار بود نخست از سوی امینی (نخست وزیر وقت ایران) که رجلی مورد اعتماد آمریکا بود اجرا شود، اما شاه با برکناری امینی خود متولی اجرای آن شد- که در قالب آن به زنان ایرانی حق رای داده شد و با تشکیل سپاه دانش و علم آموزی از نیروهای جوان تربیت شده در مدارس و دانشگاه‌ها به جای خدمت اجباری نظامی، جهت ترویج و توسعه سوادآموزی در روستاها و مناطق دورافتاده کشور استفاده می‌شد.

برچسب: , , , , , , ,

نظر خود را ثبت کنيد