از شفیعی کدکنی

18 دسامبر , 2017

گه ملحد و گه دهری و کافر باشد
گه دشمن خلق و فتنه پرور باشد
باید بچشد عذاب تنهایی را
مردی که ز عصر خود فراتر باشد

قدرت مخرب 6

17 دسامبر , 2017

کوروش
تمامی تاریخ و کتب ما لبریز است از تعاریف و سجایا و خوبی های کوروش و داریوش و بسیاری هنوز هم راه حل مشکلات کشور را به حکومت رسیدن افرادی چون این دو تن می دانند. اما حقیقت این است که اسب سرکش قدرت این دو چهره ماندنی تاریخ ما را هم با خود به دیار قدرت و مستی حاصل از آن برد.
کوروش تنها در مقابل “کرزوس” یونانی به دفاع از خود و کشورش پرداخت اما در بقیه طول عمر خود بعنوان یک مهاجم به سرزمین های دیگر به قصد جهانگشایی وفراخ کردن سرزمین تحت حکومت خود پرداخت اگر چه پس از فتح سرزمین های مورد نظر با مردم شکست خورده در مقایسه با سایر فاتحان تاریخ مهربانتر بود.
باز هم از کتاب “ادیان جهان باستان” مطالب خود را در این مورد خواهیم آورد:
“کرزوسب با اطلاع از سقوط “آستیاگ”(آخرین فرمانروای ماد) نخستین هدفش را استرداد اراضی مجاور مرز سرزمین خویش که مادها به دنبال جنگ طولانی به تصرف درآورده بودند،قرارداد.هرچند عقلای سرزمین او با این کار مخالف بودند و او را از انجام این کار نهی می کردند اما او طمع پهناور کردن سرزمین خود را داشت و از رود هالیس گذشت و کاپادوکیه را در آن سوی رود دجله تسخیر کرد اما چون از کمکهای وعده داده شده مصر و بابل خبری نشد ،ناگزیر به پایتخت خود “سارد” برگشت.
کوروش قبل از اینکه فرصت تجهیز و تجدید قوا به او بدهد و در “پتریا” با قوای کرزوس به جنگ پرداخت و او را شکست داد و سرزمینش را فتح نمود و تمام شهرهای یونانی آسیای صغیر را به سرزمین خود اضافه نمود و به این ترتیب ایران و یونان همسایه شدند.
کوروش فتح بقیه شهرهای آسیای صغیر و یونان را به سردارانش واگذار کرد و خود به ایران بازگشت تا نواحی شرقی سرزمین ایران را تحت سلطه خود درآورد وبه دنبال فتح قسمتهای باقیمانده فلات ایران بر مرو و هرات و باختر و زرنگ و حتی بر ولایات سغد و خوارزم دست یافت.
پادشاهی کوروش که با جنگ های بلا انقطاع بوجود آمده بود،برای دوام و بقای خود احتیاج به جنگ های دیگر داشت!کوروش دراستراحتگاه خود در همدان نیز نمی توانست فراموش کند که بابل ، پایتخت واقعی آسیا،هنوز تسخیر نشده باقی مانده است و طی نبردی نسبتا آسان این کشور را نیز فتح و به سرزمین های خود افزود و نهایتا در جنگ با “تومیریس” ملکه قبیله ماساژت ها به قتل رسید و این ملکه از سر کوروش انتقامی زنانه و وحشیانه گرفت!”
می بینیم که اگر انگیزه دیوکس اثبات برتری خود بر سایر آدمیان به عنوان یک “فراانسان” بود تا در نتیجه قدرت خود را حاکم نماید و انگیزه کوروش فتح جهان و برقراری یک سیستم حکومتی فدرال بر مبنای آزادی ادیان مختلف اما وفادار به حکومت مرکزی بود. او هم خود را محور بشریت و دنیا می دانست!
این قصه سری دراز دارد و در هر سلسله حکومتی تقریبا تمامی پادشاهان آن سلسله یا بیشتر عمر حکومت خود را به دفاع در مقابل مهاجمینی بودند که به حکومتی وسیعتر و قدرتی بیشتر می اندیشیدند و یا خود قصد توسعه قلمرو وقدرت خود را داشتند و خلاصه تقریبا هیچ پادشاه و حکمرانی را نمی یابی که در اندیشه آبادانی همین قلمرو فعلی خود و بهروزی مردمش باشند!؟
ما در ادامه تنها به ذکر معروفترین و مشهورترین این پادشاهان و حکام خواهیم پرداخت،چرا که گفتن مختصری در مورد هریک از این افراد به نوشتن ده ها جلد نوشته خواهد انجامید!

دوزخ در ادیان الهی 7

16 دسامبر , 2017

اما ناامید هم نباید بود.عشق خداوند به انسان خلق کرده اش و عشق انسان ها به همنوعان خود بدون توجه به دین و عقیده آنها از نظر بسیاری از صالحان و مکاتب چاره ساز و نجات دهنده آدمی است. به قول عماد خراسانی:

پيش ما سوختگان مسجد و ميخانه يكـيست
حرم و دير يكي، سبحه و پيمانه يكيست
اينهمه جنگ و جدل حاصل كوته‌نظري است
گر نظر پاك كني كعبه و بتخانه يكيست
هر كسي قصه‌ي شوقش به زباني گويد
چون نكو مي‌نگرم حاصل افسانه يكيست
اينهمه قصه ز سوداي گرفتاران است
ور نه از روز ازل دام يكي،دانه يكيست
ره‌ي هركس به فسوني زده آن شوخ ار نه
گريه‌ي نيمه شب و خنده‌ي مستانه يكيست
گر زمن پرسی از آن لطف که من می دانم
آشنا بر در این خانه و بیگانه یکی است
و« محيي الدين عربي» مي گويد :
درگذشته من از دوست خود روي بر مي‌تافتم، اگر كيش وي را، همسان مذهب خويش نمي يافتم.
ليكن امروز قلب من، پذيراي هر نقش شده است.
چراگاه آهوان، صومعه راهبان، بتكده، كعبه، الواح تورات، مصحف، قرآن. من به دين عشق سرسپرده ام.
و به هر سوي كه كاروانهاي آن، رهسپار شود، ره خواهم چيست! آري عشق (هموارگر همه ناهمواريها) دين و ايمان من است.

دین پرستی و بت پرستی 3

13 دسامبر , 2017

هدف سلوک دینی آن است که انسان گردنفرازی و ناز را رها کند و در فقر و نیاز کامل با خدا روبه رو شود. طبق این تلقی، هر چیزی که رنگ تعلق و تملک بپذیرد، میان انسان و خدا فاصله می اندازد. وابستگی به دل و با آن احساس هم هویتی پیدا کردن نیز، چنین است و ممکن است همچون «حجابی بس ستبر» انسان را از خدا دور کند؛ لذا سالک حقیقی باید همهٔ داشته های خود را در پای خداوند قربانی کند و مذهب نیز از جمله چیزهایی است که باید قربانی شود، تا شخص به مقام تسلیم برسد:
رخ بگردان ز کیش و قربان شو!
بگذر از ملت و مسلمان شو!
(همان کمال نامه،صفحه149)
از این روست که خواجو به ما توصیه می کند که در دین متوقف نشویم و از طریق «کفر ورزیدن به دین»، خود را به خدا نزدیک کنیم. این کفر که پس از ایمان میاید، کفری ارجمند است و به معنی رها کردن داشته های ایمانی خود و در نهایت نیاز و فقر و شکسته دلی، تسلیم خدا شدن است:
بندگی پیشں بندہ سلطانی است
کافری غایت مسلمانی است
(همان، ص 138)

تصویر نوشته 53

12 دسامبر , 2017

خسته ام!

11 دسامبر , 2017

چشمه طبعی نداشتم پیش از این
لیک آن یک ذره هم خشکیده است
در گذرگاه های سخت زندگی
ساقه اشعار من پوسیده است
در فراز و در نشیب زندگی
سختی و شدت به هم پیچیده است
لحظه ای فارغ نمی گردم ز غم
چشم من از این همه ترسیده است
برنگشته روزگار خوشدلی
میوه باغ دلم گندیده است
خسته ام از این همه واماندگی
روزگار بر حال من خندیده است

قدرت مخرب 5

10 دسامبر , 2017

دیا کو:
قدیمی ترین فرمانروایی را که تاریخ برای ایران می شناسد،”دیاکو” یا به تعبیر هرودوت “دیوکس” نام دارد. در بررسی روش به قدرت رسیدن او ازنوشته ای کتاب “ادیان جهان باستان” نوشته ” وهاب ولی و میترا بصیری”یاری گرفته ایم:
“مادها از نژاد هند و اروپایی به شمار می رفتند و احتمال دارد که در تاریخ هزاره قبل از میلاد،از کناره های بحر خزر به آسیای غربی آمده باشند.در مناطقی که این قوم به عنوان جایگاه استقرار خویش در ایران برگزیدند،مس، آهن، سیم، زر،سرب،سنگ مرمر و سنگهای گرانبهای دیگری به دست می آمد،و چون آنها قومی نیرومند بودند و زندگی ساده ای داشتند به زارعت در دشتها و دامنه تپه های منزلگاه خویش پرداختند و زندگی توام با رفاهی را برای خود فراهم نمودند.
بنا به روایتی که در کتاب هرودوت آمده است و روایت دیگری آن را تایید نمی کند،دیوکس چون به اجرای عدالت اشتهار داشت به قدرت رسید یعنی وی ابتدا به شغل داوری اشتغال داشت و از همین رو نیز به فرمانروایی انتخاب گردید.به این ترتیب عنوان داور یا مجری عدالت نردبانی شد که بعدها اخلاف وی را ،در بین اقوام ماد و پارس،تا جبروت خدایان بالا برد. او چون به قدرتی که می خواست ،رسید به استبداد و خودکامگی پرداخت. دیوکس پایتخت خود را در اکباتانا قرار داد و آن را به صورت کاخی شاهانه آراست که مشرف و مسلط به شهر بود.
این کدخدای سابق و قاضی بین مردم ،کم کم چنان از باده قدرت سرمست شد که فرمانهایی همچون موارد زیررا صادر نمود:
– هیچ کس به حضور شاه بار داده نشود و مردم مطالب خود را تنها توسط پیکها به عرض او برسانند.
– کسی حق خندیدن یا آب دهان بر زمین انداختن در برابر شاه را ندارد.”
هدف وی از مقرر داشتن این تشریفات برای شخص خود،آن بود که مردمی که از دیدن وی محروم بودند،طبیعت او را از طبیعت خود جدا بدانند و از سوی دیگر نیز عظمت خود را به رخ سایر سران و اشراف بکشد،یعنی کسانی که قبلا خود را همپایه و همشان او می دانستند.
اسب سرکش قدرت در صورت عدم مهار،انسان را به سرزمین پلیدی روح می کشاند!

دوزخ در ادیان الهی 6

9 دسامبر , 2017

پس از بررسی مطالب فوق به نکات ارزشمندی دست پیدا می کنیم،از جمله اینکه:
– در طبقه بندی های ذکر شده در سه دین زرتشتی و مسیحیت و اسلام مشاهده می گردد دروغ و بد عهدی در پیمانها و ظلم حاکمان در سخت ترین و پرعذاب ترین گناهان قرار گرفته اند.
رسول خدا(ص) می فرماید:
دروغگو دشمن خداست.
و بر سنگ نوشته بیستون از قول داریوش چنین آمده است که:
سخت از دروغ بپرهیز،اگر می خواهی کشورت از بدی در پناه باشد،دروغگو را سزا ده.
– ظلم به والدین و همنوعان نیز از عقوبت های بسیار سختی برخوردارند.
– تن آسایی و اسراف در خوردن و اندوختن مال و عدم برخورداری همنوعان نیازمند از اموال مازاد ثروتمندان نیز در پیشگاه خداوند سبحان نیز بسیار مورد نکوهش و غضب خداوند واقع شده است.
– و جالب اینکه بی تفاوتی و بیطرفی در مسائل اجتماعی نیز در پیشگاه خداوند مذموم و ناپسند است.